یاد و یادبود جواد مجابی

محمود دولت‌آبادی در یادداشت خود، خبر فقدان مجابی را از منظر دوستی‌ای بیش از پنجاه‌ساله روایت می‌کند؛ رابطه‌ای که در آن گفت‌وگو، معاشرت و شناخت متقابل در کنار همکاری‌های فرهنگی قرار داشت. او مجابی را دوستی شادخو و نومیدی‌شکن می‌خواند و فقدانش را برای جامعهٔ فرهنگی از دست‌رفتن نوعی هوشمندی ظریف می‌داند. یادداشت، شوخ‌طبعی و نگاه مداراگر او را در کنار جدیت و تنوع کارنامه‌اش می‌نشاند: شعر، داستان، رمان، طنز و نقد هنر. دولت‌آبادی همچنین به همراهی ناستین و پوپک در دورهٔ بیماری اشاره می‌کند و قدردانی خود را از مراقبت خانواده بیان می‌کند. در نتیجه، این نوشته هم سوگ‌نامهٔ یک دوست است و هم یادآوریِ پیوند میان منش شخصی و آفرینندگی فرهنگی مجابی.

منبع: هنرآنلاین؛ مطالعه متن اصلی

روزنامهٔ شرق در یادداشت «زندگی و مرگ در وطن» درگذشت مجابی را بهانه‌ای برای مرور پیوند میان زندگی شخصی و کارنامهٔ فرهنگی او قرار می‌دهد. روایت، به‌جای محدودکردن او به یک قالب، از شعر، داستان و رمان تا روزنامه‌نگاری، طنز، نقاشی و نقد هنری را در تصویری واحد کنار هم می‌گذارد. در این مرور، نظم او در خواندن و نوشتن با شادخویی و نگاه تاریخی‌اش همراه است؛ نگاهى که تجربهٔ فردی را از تاریخ و فرهنگ مردم جدا نمی‌بیند. نوشته همچنین به رابطهٔ او با وطن، زبان فارسی و حافظهٔ فرهنگی اشاره می‌کند. ادامهٔ آفرینش و کار در دورهٔ بیماری، در پایان، نشانه‌ای از استمرار این مسیر معرفی می‌شود.

منبع: روزنامه شرق؛ آرشیو مگیران؛ مطالعه متن اصلی

ناستین جوادی در مراسم بدرقه از خانواده‌ای فرهنگی گفت که طی حدود پنجاه سال بر نظمی روشن و پیوندی پایدار شکل گرفته است؛ راهی که به گفتهٔ او پس از مجابی نیز ادامه خواهد یافت. او از دوستان و اهالی فرهنگی که در روزهای بیماری در کنار خانواده بودند قدردانی کرد و یادآور شد که حضور آنان برای خانواده دلگرم‌کننده بوده است. خواندن غزلی از مولانا، سخنانش را به سنت شعری‌ای پیوند زد که در زندگی او و مجابی جایگاهی مشترک داشت. این یادکرد تنها شرح اندوه فقدان نیست؛ تصویری از پایداری رابطه‌ها و ادامهٔ فعالیت فرهنگی در دل سوگ نیز به دست می‌دهد.

منبع: رسانه صبا، به نقل از خبرآنلاین؛ مطالعه متن اصلی

پوپک مجابی در مراسم بدرقه گفت ترجیح داده است به‌جای سخن‌گفتن طولانی، بگذارد پدرش با شعرهایش با حاضران حرف بزند. او از تجربهٔ گردآوری مجموعهٔ «عاشقانه‌های جدید» گفت؛ کاری که با پیشنهاد ناشر و در زمانی انجام شد که مجابی سرگرم نوشتن رمان بود. در میان شعرها، پوپک سه محور به‌هم‌پیوسته را دید: محبوب، میهن و یاران ازدست‌رفته؛ به‌ویژه پیوندی که در نگاه پدرش میان عشق شخصی و دلبستگی به سرزمین وجود داشت. او همچنین از شیوهٔ کار مجابی یاد کرد: شاعر شعرهای تازه را برای خانواده و دوستان می‌خواند، نظرشان را می‌پرسید و با فروتنی به پاسخ‌ها گوش می‌داد. این خاطره، هم دربارهٔ مضمون مجموعه است و هم دربارهٔ فضای گفت‌وگویی که شعر در آن شکل می‌گرفت.

منبع: روزنامه دنیای اقتصاد؛ آرشیو مگیران؛ مطالعه متن اصلی

پوریا عالمی در آیین بدرقه توضیح داد که قصد داشته بخشی از «پسرک چشم‌آبی» را بخواند، اما در روزهای پیش از مراسم بیشتر به امکانی فکر می‌کرد که جواد مجابی و ناستین برای ادبیات فراهم کرده بودند. او خانهٔ آنان را مکانی کم‌سلسله‌مراتب توصیف کرد؛ جایی که نویسندهٔ جوان و بی‌نام هم می‌توانست شعر بخواند، حرف بزند، دیده شود و به دیگران گوش دهد. در این تصویر، ارزش خانه به پذیرایی ساده محدود نیست، بلکه به ایجاد فضایی برای برخورد نسل‌ها و آغاز مسیر حرفه‌ای نویسندگان تازه‌کار است. سخنان عالمی، میراث مجابی را در کنار آثار مکتوبش، در رابطه‌های انسانی و فرصت‌هایی نیز می‌بیند که برای دیگران فراهم می‌کرد.

منبع: روزنامه دنیای اقتصاد؛ آرشیو مگیران؛ مطالعه متن اصلی

دولت‌آبادی در سخنان مراسم بدرقه، بر آشنایی عمیق مجابی با ادبیات قدیم ایران تأکید کرد؛ وجهی که به گفتهٔ او در مرور عمومی کارنامهٔ مجابی کمتر دیده شده است. او از گفت‌وگوهای تلفنی‌شان یاد کرد که گاه نزدیک به یک ساعت دربارهٔ یک بیت از قصیده‌ای ادامه می‌یافت: مجابی معنا و ظرافت‌های آن را شرح می‌داد و دولت‌آبادی شنونده بود. در این خاطره، دانش ادبی نه دانشی دور از زندگی، بلکه موضوع گفت‌وگویی صمیمانه و لذت‌بخش است. اشاره به طنز نهفته در برخی بیت‌ها نیز نشان می‌دهد که مجابی در خواندن متون کهن، هم به معنا و هم به لحن و شوخی ادبی توجه داشت. این سخن، تصویری از خواننده و مفسری دقیق در کنار شاعر، نویسنده و منتقد شناخته‌شدهٔ او ارائه می‌دهد.

منبع: روزنامه دنیای اقتصاد؛ آرشیو مگیران؛ مطالعه متن اصلی